ThueXeLan.vnThuê xe lăn gần bạn
Chọn khu vực
Chọn ngôn ngữ
Tìm xeTìm xe

Thẻ: ngồi xe lăn lâu

  • Phòng ngừa loét tì đè khi ngồi xe lăn nhiều giờ

    Phòng ngừa loét tì đè khi ngồi xe lăn nhiều giờ

    Người ngồi xe lăn nhiều giờ, đặc biệt người ít vận động, giảm cảm giác hoặc suy dinh dưỡng, dễ bị loét tì đè ở vùng mông, xương cụt, hông. Loét tì đè gây đau, nhiễm trùng, điều trị lâu và tốn kém. Phòng ngừa sớm đơn giản hơn nhiều so với điều trị. Bài viết này tổng hợp những nguyên tắc cơ bản để gia đình áp dụng.

    Bài viết mang tính tham khảo. Hãy hỏi bác sĩ hoặc điều dưỡng về tình trạng cụ thể của người bệnh, nhất là khi đã có dấu hiệu tổn thương da.

    Loét tì đè là gì

    Loét tì đè (loét do đè ép) xảy ra khi một vùng da và mô bên dưới bị đè ép liên tục làm giảm máu nuôi, dẫn đến tổn thương. Vùng hay bị là nơi xương gần da: mông, xương cụt, hông, gót chân, khuỷu tay.

    Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ

    • Áp lực kéo dài lên một vùng da khi ngồi hoặc nằm bất động.
    • Ma sát và lực cắt khi người bệnh trượt trên đệm hoặc được kéo lê.
    • Da ẩm, bẩn, do mồ hôi, nước tiểu, phân.
    • Dinh dưỡng kém, thiếu đạm, thiếu nước.
    • Giảm cảm giác, không biết đau để đổi tư thế (liệt, tiểu đường, bệnh thần kinh).
    • Tuổi cao, da mỏng.
    • Bệnh mạn tính, tuần hoàn kém.
    • Đệm không phù hợp.

    Cách phòng ngừa

    1. Đổi tư thế thường xuyên

    • Người còn sức: nâng người nhẹ hoặc nghiêng người khoảng 15-30 phút một lần trong vài chục giây để giảm áp lực.
    • Người yếu: nhờ người giúp nghiêng hoặc nâng người đổi tư thế.
    • Hạn chế ngồi liên tục quá lâu, cho nằm nghỉ xen kẽ.
    • Nếu bác sĩ có hướng dẫn thời gian cụ thể, làm theo.

    2. Dùng đệm phù hợp

    • Không ngồi trực tiếp trên mặt ghế cứng.
    • Dùng đệm mút nhớ, gel hoặc hơi tùy mức độ nguy cơ.
    • Đặt đệm đúng chiều, vừa kích cỡ.
    • Kiểm tra độ xẹp định kỳ.

    Xem đệm ngồi xe lăn.

    3. Giữ da sạch và khô

    • Lau nhẹ, không chà xát mạnh.
    • Thay quần áo, tã kịp thời nếu ướt.
    • Dùng kem bảo vệ da theo hướng dẫn.
    • Không dùng nước quá nóng.

    4. Quần áo và vải

    • Không để quần áo nhăn, có đường may, cúc cứng dưới mông.
    • Chọn vải mềm, thoáng.
    • Trải ga phẳng, không nhăn.

    5. Dinh dưỡng và nước

    6. Vận động

    • Khuyến khích vận động nhẹ theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc kỹ thuật viên.
    • Tăng tuần hoàn, giảm nguy cơ.

    7. Kiểm tra da hằng ngày

    Mỗi ngày, kiểm tra vùng mông, xương cụt, hông, gót chân, khuỷu tay. Dùng gương nếu cần.

    Dấu hiệu cảnh báo sớm

    • Vùng da đỏ không mất đi sau khi hết đè khoảng 30 phút.
    • Da nóng, đau, sưng, phồng rộp.
    • Da đổi màu: xanh tím, thâm.
    • Có vết trợt, chảy dịch.
    • Người bệnh kêu đau ở vùng đang ngồi.

    Khi thấy các dấu hiệu này, hãy giảm áp lực ngay (không để người bệnh ngồi hoặc nằm lên vùng đó), giữ vệ sinh và liên hệ nhân viên y tế để được hướng dẫn.

    Không nên làm

    • Không xoa bóp mạnh vùng da đỏ.
    • Không dùng vòng đệm hình bánh donut (có thể làm tăng áp lực xung quanh) nếu chưa có hướng dẫn.
    • Không để người bệnh ngồi chờ lâu không đổi tư thế.
    • Không tự bôi thuốc khi chưa hỏi bác sĩ.

    Khi thuê xe lăn

    • Chọn xe có đệm ngồi dày, thoáng khí.
    • Hỏi nhân viên về đệm chuyên dụng nếu người bệnh ngồi nhiều giờ.
    • Ghi chú nguy cơ cao (liệt, giảm cảm giác, gầy, đã từng loét) khi đặt.
    • Đổi tư thế thường xuyên dù xe tốt đến đâu.

    Kế hoạch trong ngày mẫu

    • Sáng: ngồi xe 1-2 giờ, đổi tư thế mỗi 30 phút.
    • Giữa buổi: nằm nghỉ 30 phút.
    • Chiều: ngồi xe 1-2 giờ, như trên.
    • Tối: nằm nghỉ, kiểm tra da.

    Kế hoạch cụ thể cần theo hướng dẫn của nhân viên y tế.

    Câu hỏi thường gặp

    Ngồi bao lâu thì cần đổi tư thế?

    Nhìn chung nên đổi mỗi 30-60 phút, tùy nguy cơ. Người nguy cơ cao cần thường xuyên hơn.

    Có cần đệm đặc biệt không?

    Nếu ngồi lâu hoặc nguy cơ cao, nên có đệm tốt. Hãy hỏi nhân viên y tế.

    Đã có vết loét nhẹ, tôi nên làm gì?

    Giảm áp lực, giữ vệ sinh và đến cơ sở y tế sớm.

    Kết luận

    Phòng ngừa loét tì đè dựa vào đổi tư thế, đệm tốt, da sạch khô, dinh dưỡng và kiểm tra thường xuyên. Xem thêm tư thế ngồi đúng trên xe lăn và thuê xe lăn trên ThueXeLan.vn.